مطالبی که در این کتاب به نظر خوانندگان گرامی می رسد،یک قسمت از یادداشت هایی است که برای تدریس تاریخ تصوف در دورۀ دکتری ادبیات دانشگاه تهران [تهیه] کرده ام و برخی تقریراتی است که دانشجویان عزیز از من شنیده اند و یادداشت و تندنویسی کرده اند و به یادگار به من سپرده اند. قسمتی از آغاز این مطالب سابقاً به عنوان «تأثیر تعلیمات بودایی در فرهنگ ایران» و «تصوف ایران از نظر فلسفی» در مجلۀ فرهنگ نو (شماره های 3 و 4 و 5 و 7) چاپ شده است و در این کتاب برخی از آن مطالب را تکمیل کرده ام.

چون سفرهایی در پیش دارم و خستگی و درماندگی مرا بیم می دهد که نتوانم مباحث دیگر بر این یادداشت ها بیفزایم و آنچه هست پراگنده شود و از میان برود، این است که در انتشار آنها شتاب کردم؛ وگرنه در این زمینه کتابی بسیار مفصل تر از این و در چند مجلّد می بایست فراهم آید. مباحثی که از این یادداشت ها و تندنویسی ها بیرون آورده ام برای تکمیل چندین کتابی است که در این اواخر در تاریخ تصوف به زبان فارسی فراهم شده و تحقیقاتی است که خاورشناسان در این زمینه کرده اند. در این کتاب من تنها به نکاتی پرداخته ام که دیگران پیش از من یا بدان ها توجه نکرده اند و یا برخی تعصب ها مانع از بیان آنها شده است.

پیداست که بسیاری از مطالب این کتاب فهرستی از موضوعی است که درخور آن است به تفصیلِ هرچه تمام تر در آن بحث کنند. دریغ دارم که ناتوانی و تنگی وقت مجال نمی دهد خودْ این وظیفه را ادا کنم.

مقصود من از این کتاب این است که این گونه مطالبِ تازه را که دیگران بدان ها توجه نکرده اند طرح کنم و راه را برای کسانی که باید دنبال کار را بگیرند بگشایم.

امیدوارم دانشمندان جوانی که در زمینۀ این گونه بررسی های دور از تعصبْ امیدِ منْ تنها به ایشان است، کاری را که متأسفانه من ناتمام گذاشته ام به پایان برسانند.