کتاب حاضر، دربردارندة داستانی فارسی، ماجرای شخصی است که به آموزش و تعلیم کودکان در مکتب خانه می پردازد. شیخ، هر روز به کودکان روستا، درس عشق و انسانیت می داد. روزی در خانه، شیخ به همراه همسرش «طلعت» در انتظار خوردن غذای لذیذ بودند که خبر وارد شدن سگی به مکتب خانه اعلام شد. شیخ در مکتب خانه، یکی از شاگردان به نام «عماد» را مشاهده کرد که برای به دست آوردن حلوایی از شاگرد دیگر «الماس» پسر ثروتمند روستا، صدا و حرکت سگ را درمی آورد. شیخ با دیدن این صحنه و حقارتی که عماد و کودکان دیگر برای خوردن مقداری حلوا متحمل می شد، سخت رنجیده خاطر شده و برای تأدیب عماد و کودکان دیگر، هر روز آن ها را با ماجراهای مختلف و عبرت آموز، برای بیدار کردن انسانیت و اتّکا به خود مواجه می کند.