کتاب یک شب توفانی و داستان های دیگر

ماه مه خیلی به خشکی گذشت. باران فقط دو بار خاک رسی دهکده ی دوبووکا را تر کرد. بعد، باز هم روزهای طولانی و گرم با حرارات روزافزونی ادامه یافت. با شروع ماه ژوئن توفان های شدیدی هم که امیدهای دهاتیان را بر باد می داد آغاز شد. فقط بعد از نیمه ی دوم ژوئن بود که روی آسمان سرتاسر با طبقه ای از ابر پوشیده شد و باران گرد مانند و خسته کننده ای که خبر از پاییز می داد باریدن گرفت. رضا صاحبان دهکده ی دوبووکا خوشه های کوچک رسته از زمین خودشان را نگاه می کردند و با تاسف می گفتند: -معلوم است که امسال تخمی را هم که پاشیده ایم نخواهیم توانست پس بگیریم. این زمین در پرحاصل ترین سال ها برای هر دسیاتین در مقابل ۸ تا ۱۰ پوت تخم فقط سی و پنج الی چهل پوت محصول می داد. کود دادن خاک هم امکان نداشت. چارپا در ده کم بود. دهاتیانی که اسب داشتند به شهر که در فاصله ی چهل و دو ورستی قرار داشت می رفتند، از دربان خانه های تجار کود می خریدند و زمین هاشان را کمی کود می دادند. حتی به دهاتیان بی اسبی که مزدوری می کردند، به جای اجرت روزانه کود داده می شد. در دهکده ی دوبووکا نیز مانند سایر دهات این جلگه ی لم یزرع، به طور کلی شرایط زندگی بسیار بد بود، مخصوصا این گوشه ای که دهکده ی دوبووکا هم جزو آن بود به فقر شهرت داشت و ساکنین اش برای پرداخت مالیات های سنگین دار و ندارشان را فروخته بودند. بیشتر از نصف موژیک های دهکده ی پنجاه و دو خانواری دوبووکا در پاییز برای هیزم شکنی از قرار هر سژن پانزده الی بیست کوپک به قصبه می رفتند. و در بهار نیز انبار خانه های مردم قصبه را پر از برف می کردند و یخ های کثیف را بیرون می ریختند، خلاصه برای اینکه یک لقمه نان زیادتر برای خانواده شان تهیه کنند به هر کاری دست می زدند. در تابستان نیز با الیاف زیزفون که پنهانی از جنگل کلیسا می بریدند نوعی چوبدستی بازی و با بته هایی که از خندق می کندند زنبیل ماهی گیری و سبد می ساختند. قسمتی از زنان دوبووکا برای خدمتکاری به قصبه می رفتند و اغلب آنها شوهران شان را رها می کردند و در همان جا می ماندند. دهکده ی دوبووکا در س.احل پر پیچ و خم یک رودخانه ی قدیمی بنا شده بود. رودخانه، با هوس بازی، ساحل را به صورت دره ها و گودی ها کنده و تپه هایی به وجود آورده بود و بالاخره خودش به صورت رود کوچکی که در تابستان ها خشک می شد و به دو اسم یولا و بزیمیانکا خوانده می شد، درآمده بود. با شروع بهار یولا سیل هایی را که از دشت ها می آمد در بر می گرفت، از آب قرمز و گل آلودی پر می شد، سواحل مزروعی و علفزارهای تنگ را هر سال قدری کمتر می کرد و سواحل را می کند و می خورد. فقر و فلاکت دوبووکا کسی را دچار تعجب نمی کرد. زیرا این دهکده، با گستاخی و مستی موژیک هایش و با رفتار خشنی که ارباب های دهکده با این دهقانان می کردند مشهور شده بود. ارباب ها نه از اینکه موژیک های این دهکده مالیات نمی دادند، بلکه از این رو که آنها آدم های زباندار و پرحرفی بودند و علاقه داشتند که به دادگاه ها رفت و آمد کنند دچار خشم می شدند.