این کتاب، حاصل گفت و گوی "بیژن عبدالکریمی" با "محمد رضایی" است که در آغاز عبدالکریمی خاطرنشان می کند: "به گمان من، حق مطلب در دعوت رضایی این است که حکومت گران و روشنفکران ما بیش از اندازه درگیر نزاع های ایدئولوژیک هستند، در حالی که باید با نگرشی مارکسی به مسائل نظر کنند و در صدد فهم ساختارهای بنیادین جامعه ی معاصر ایران برآیند. انتقادات این کتاب به جریان روشنفکری بی شباهت به نقدی نیست که "مارکس" به "هگل" می کند. از نظر "مارکس"، "هگل" به جای پا با سرش راه می رود. به تعبیر ساده تر اندیشه ی اکثریت فیلسوفان، اهل نظر و روشنفکران ایرانی، اندیشه هایی پا در هوا، سردرگم و بی ارتباط با سرنوشت عمومی جامعه ی ایرانی و حرکت این جامعه است. انتقاداتی که در این کتاب بر روشنفکران وارد شده عبارت است از: عدم تمایز میان حقیقت و اعتبار یا قانون و قانون مندی، عدم توجه به ساختارها و ساختار جهانی، فقدان نگاه تاریخی، فقدان اکترناتیو، عدم توجه به مسائل اساسی و نگاه "وبری" در برابر نگاه "مارکسی". رضایی یادآور می شود: "مهم ترین انتقاد بنده به جریان روشنفکری ایران، اعم از جریانات فکری دینی یا لائیکن ملی یا مذهبی، باهرایسم و گرایشی، این است که آن ها میان قانون و قانون مندی تمایز قائل نشده و نمی شوند. از زمان ظهور جریان روشنفکری (منورالفکری) در ایران حتی تا به امروز، روشنفکران ما در نظر و عمل خود همواره در حوزه و فضای مفهومی قانون حرکت کرده اند و قلمرو قانون مندی را به کلی فراموش کرده یا کم تر بدان توجه داشته اند".