کتاب سرگذشت دوبله در ایتالیا

«سرگذشت دوبله در ایتالیا» عنوان کتابی است به قلم احمد ژیرافر. تاریخچه ی دوبله فیلم در ایران زوایای پنهان و ناشناخته بسیاری دارد. شاید علت اصلی این مسئله نپرداختن مطبوعات سینمایی در سال های پیش از انقلاب باشد. در این میان، اگر هرازگاهی مطبوعات سینمایی به دوبله فیلم ها و دوبلورهای داخل ایران می پرداختند، در ارتباط با دوبله فیلم ها در خارج از کشور و خصوصاً دوبله در ایتالیا کمتر مطلبی در مطبوعات آن سال ها به چشم می خورد. دلیل عمده پنهان ماندن اطلاعات مربوط به دوبلورهای ایتالیا این بود که اغلب گوینده ها بورسیه هنرهای زیبا برای تحصیل بودند و به همین خاطر خیلی تمایل به مطرح شدن نامشان و چاپ شدن عکسشان در مطبوعات آن سال ها نداشتند. این مسئله پیدا کردن نام گویندگان و شناسنامه دوبله ی فیلم ها را بسیار دشوار کرده است. مهم ترین حرکت در زمینه دوبله فیلم در کشورهای دیگر از نظر کیفیت، مدت زمان و دامنه فعالیت مربوط به دوبله ایتالیاست. جرقه این حرکت با دوبله فیلم ایتالیایی سرگذشت فریدون بینوا، به مدیریت دوبلاژ آلکس آقابابیان، در سال ۱۳۳۰ زده شد. ماجراهای شگفت انگیز گوئری مسکینو، به کارگردانی پیترو فرانسیس و با بازی جیولا ورینی، نام فیلمی بود که در ایتالیا با نام سرگذشت فریدون بینوا دوبله شد و در ایران به نمایش درآمد. پانزده سال پیش از این، پدر آلکس، یعنی رافائل آقابابیان، به همراه دکتر بدل که در آلمان استودیو داشت، برای تله فیلمی مشترک و دوبله فیلم های ناطق به تهران می آیندکه تلاششان در این زمینه نافرجام می ماند. پدر آلکس به شغل وکالت دادگستری اشتغال داشت و یک دوره نیز در همان سال ها وکیل انتخابی ارامنه برای مجلس شورای ملی بود. مادر وی نیز ساتنیک آقابابیان از خوانندگان مشهور آن زمان بود که با نام هنری مادام ساتوپری آقابایف شناخته می شد. وی زنی تحصیل کرده بود که دوره کنسرواتور موسیقی رم را به پایان رسانده بود و به همراه همسرش، مالکان تئاتر پری بودند که به وسیله خانبابا معتضدی در سال ۱۳۰۷ به سینمایی فعال تبدیل شد. آلکس آقابابیان در پی حرکت نیمه کاره پدرش به این مهم دست یافت و داریوش فیلم را در منزل مسکونی شان بنا نهاد و تا سال ۱۳۲۸ توانست در این استودیو چند فیلم کوتاه تبلیغاتی تهیه کند. وی تلاش زیادی برای فعالیت دوبله در ایران انجام داد که نتیجه ای در بر نداشت. پس از سفر به ایتالیا و براثر مشورت با یکی از دوستانش، به نام عبدالله خسروی که در سفارت ایران در رم کار می کرد، اطمینان لازم برای فعالیت دوبله در ایتالیا را به دست آورد. وی ضمن تحصیل در رشته کارگردانی فعالیت دوبله را نیز آغاز کرد.