کتاب اندازه گیری دنیا

موضوع کتاب حاضر، داستان های علمی ـ تخیلی آلمانی است. «الکساندر فن هومبلت» جغرافی دان و کاشف سرزمین های دور، به خاطر یک سفر اکتشافی که بیست و پنج سال پیش در سرزمین های گرمسیر انجام داده بود، در سراسر اروپا معروف بود. در این زمان، «کارل فردریک گاووس» ریاضیدان سرشناس، پس از سال ها و…

پیرمرد فینی کرد و دوباره گفت از کجا می توانسته خبردار شود. آن ها تا وقتی از دیدرس دور شدند می توانستند او را ببینند که با پشت خمیده، دم در خانه اش ایستاده و آن ها را با نگاه بدرقه می کند. به یک برکه رسیدند. بن پلان لباس های خود را درآورد، از سنگی بالا رفت، یک لحظه ایستاد، خمیازه­ای کشید و بعد با تمام هیکل در آب شیرجه زد. آب پر از مارماهی برق دار بود. سه روز بعد هومبلت نتیجۀ کاوش های خود را با دستی بی­حس شده روی کاغذ آورد. این حیوانات می توانستند بدون اینکه دست به آن ها بزنی ناقل شُک باشند. این شک جرقه تولید نمی کرد، واکنشی در الکترومتر به وجود نمی آورد، سوزن آهن ربایی را هم منحرف نمی کرد؛ در یک کلام هیچ اثری به جا نمی گذاشت جز درد. اگر آدم مارماهی را دودستی می گرفت یا آن را با یک دست و یک تکه فلز را با دست دیگر نگه می داشت، اثر جریان قوی تر می شد. همین نتیجه را می شد با دو نفر به دست آورد که دست همدیگر را بگیرند و فقط یکی از آن ها به حیوان دست بزند. در این صورت هردو در یک زمان و به یک اندازه شُک را احساس می کردند. فقط قسمت جلوی بدن مارماهی خطرناک بود، خود مارماهی ها در جریان این تخلیۀ بار الکتریکی آسیبی نمی دیدند. درد حاصل بسیار شدید بود؛ چنان شدید که هیچ نمی شد گفت چه اتفاقی دارد می افتد. نمود آن بی­ حسی، گیجی و سرگیجه بود که تازه بعداً خود را نشان می داد، از آن پس هم در حافظه رشد می کرد؛ بیشتر به چیزی می ماند متعلق به دنیای بیرون نه بدن خود آدم. آن دو با رضایت به سفر خود ادامه دادند. هومبلت بارها و بارها گفت چه بخت و اقبال بلندی، چه موهبتی! بن پلان می لنگید و دست هایش حس نداشت. تا چند روز بعد، هنوز وقتی هومبلت چشم های خود را می بست جرقه ها پشت پلک هایش می رقصیدند. زانوهای او تا مدتی طولانی مثل زانوی پیرمردها خشک و سفت ماند…