کتاب آئورا

آگهی را در روزنامه می خوانی. چنین فرصتی هر روز پیش نمی آید. می خوانی و باز می خوانی. گویی خطاب به هیچ کس نیست مگر تو. حتی متوجه نیستی که خاکستر سیگارت در فنجان چایی که در این کافه ارزان کثیف سفارش داده ای می ریزد. بار دیگر می خوانی اش، «آگهی استخدام: تاریخ دان جوان، جدی، با انضباط. تسلط کامل بر زبان فرانسه محاوره ای.» جوان، تسلط بر زبان فرانسه، کسی که مدتی در فرانسه زندگی کرده باشد مقدم است… «چهارهزار پسو در ماه، خوراک کامل، اتاق راحت برای کار و خواب.» تنها جای نام تو خالی است. این آگهی می بایست دو کلمه دیگر هم می داشت، دو کلمه با حروف سیاه بزرگ: فلیپه مونترو. مورد نیاز است، فلیپه مونترو، بورسیه سابق در سوربون، تاریخ دانی انباشته از اطلاعات بی ثمر، خوکرده به کندوکاو در لابه لای اسناد زردشده، آموزگار نیمه وقت مدارس خصوصی، نهصد پسو در ماه. اما اگر چنین آگهی ای را می خواندی بدگمان می شدی و آن را شوخی می گرفتی. «نشانی، دونسلس ۸۱۵». شماره تلفنی در کار نیست، شخصاً مراجعه کنید. انعامی روی میز می گذاری، کیفت را برمی داری، برمی خیزی. در این فکری که شاید تاریخ دان جوان دیگری، درست با موقعیت تو، همین آگهی را دیده، بر تو پیشی جسته و هم اکنون این شغل را به دست آورده است. به سمت چهارراه می روی و می کوشی این فکر را فراموش کنی. ایستاده به انتظار اتوبوس، تاریخ هایی را مرور می کنی که باید حاضر و آماده بر نوک زبانت باشد تا شاگردان خواب آلود احترامت را نگه دارند. اتوبوس نزدیک می شود و تو به نوک کفش های سیاهت خیره شده ای. باید آماده باشی. دست در جیب می کنی، میان سکه ها می گردی و سرانجام سی سنتاوو بیرون می آری. باید آماده باشی. به دستگیره چنگ می زنی اتوبوس از سرعتش می کاهد اما نمی ایستد – و بالا می جھی. با فشار راهی باز میکنی، سی سنتاوو را به راننده می دهی، خود را میان مسافرانی که در وسط اتوبوس ایستاده اند جا می کنی، دستگیره بالای سرت را می گیری، کیفت را تنگ تر زیر بازوی چپت می فشاری و بی اختیار دست چپت را بر جیب پشت که دسته اسکناس هایت در آن است، می گذاری. امروز هم درست مانند هر روز دیگر است و تو تا صبح فردا که در همان کافه می نشینی و صبحانه ای سفارش می دهی و روزنامه را می گشایی، آگهی را به یاد نمی آری. بخش آگهی ها را باز می کنی، آگهی دوباره آنجاست: تاریخ دان جوان. هنوز کسی این کار را نگرفته. آگهی را دوباره می خوانی و بر کلمات آخر درنگ می کنی: چهار هزار پسون. عجیب است که هنوز کسی در خیابان دونسلس زندگی می کند. همیشه فکر می کردی که هیچ کس در مرکز قدیمی شهر خانه ندارد. آهسته گام برمی داری و می کوشی در مجموعه ناموزون خانه های قدیمی مستعمراتی که همه شان به مغازه های تعمیرکاری، جواهر فروشی، کفاشی و داروخانه بدل شده اند، شماره ۸۱۵ را بیابی. شماره ها تغییر کرده، رنگ شده و مغشوش اند. شماره ۱۳ کنار شماره ۲۰۰، پلاکی قدیمی با شماره ۴۷ روی نوشته کژ و کوژی با زغال محو شده: ۹۲۴ فعلی. به طبقه دوم ساختمان ها نگاه می کنی. آن بالا همه چیز چنان است که بوده. گرامافون های خودکار مزاحم آنجا نیست. نور چراغ های جیوه ای خیابان به آنجا نمی تابد. کالاهای ارزانی که در راستای خیابان فروخته می شود، تأثیری بر آن بالا ندارد، بر هماهنگی بی تناسب سنگ های تراش خورده، قدیسان سنگی از شکل افتاده با فوج کبوتران بر گرد شانه شان، بالکن های مشبک، ناودان های مِسین، ناودان هایی از سنگ سیاه با صورت انسان و حیوان، بر پرده های سبزگونی که پنجره های دراز را تیره تر می نمایاند و بر پنجره هایی که چون به آن ها می نگری کسی خود را از کنارشان پس می کشد. به نقش خیال انگیز گل و بوته های کنده شده بر سردر چشم می دوزی و آنگاه به پایین، به دیوار فرسوده می نگری و شماره ۸۱۵ قبلاً ۶۹ را می یابی. با تق تقی گنگ کوبه در را به صدا در می آری.