کتاب آهستگی

اشتیاق کودکان فرانسوی در کمک رسانی به همنوعان خود در آفریقا، همواره برای من یادآور برک، و پیروزی و شکوه و افتخار او است. پیروزی او نیز همچون سایر پیروزی ها، پس از یک شکست شکل گرفت. اگر به یاد داشته باشیم، در دهه هشتاد قرن بیستم، دنیا گرفتار بیماری مهلکی به نام ایدز شد که از طریق تماس جنسی به فرد سالم منتقل می شود. ظهور نخستین این بیماری، نزد هجنسگرایان بود. درست در زمانی که افراد متعصب، آن بیماری فراگیر را نوعی مجازات عادلانه توسط خدا و طبیعت به حساب می آوردند و از این بیماران همچون مبتلایان به جذام و طاعون دوری می کردند، عده ای با شکیبایی بسیار بر آن شدند تا الطاف خود را به همنوعان شان نشان دهند و رنج های زیادی را متحمل شوند تا ثابت کنند از جانب مبتلایان، خطری متوجه کسی نیست. در این راستا، فردی به نام دوبرکه نماینده مجلس و برک که فردی روشنفکر بود، در یکی از رستوران های مشهور پاریس با جمعی از مبتلایان به بیماری ایدز، ناهار صرف کردند. غذا در محیطی مطبوع و آرام صرف شد. دوبرکه با اغتنام فرصت، با سازماندهی مناسب، در هنگام صرف دسر، و درست در لحظاتی که فیلمبرداران در آستانه ی درِ رستوران ظاهر شدند، از جا برخاست، به یکی از بیماران نزدیک شد و بر دهانش که هنوز آثار کرم شکلاتی در اطراف آن مشاهده می شد، بوسه زد. برک در آن لحظه دچار شگفتی شد و فهمید که غافلگیر شده است، زیرا می دانست فیلمی که از بوسه دوبرکه گرفته اند، می تواند او را جاودانه سازد. اندیشید آیا او هم باید فردی مبتلا به ایدز را ببوسد؟ نخست این وسوسه را از خود دور ساخت، زیرا هنوز کاملا مطمئن نبود که بوسیدن فرد بیمار، موجب انتقال بیماری نمی شود. عاقبت تصمیم گرفت بر هراس خویش غلبه کند؛ زیرا چنین نتیجه گرفته بود که برداشتن تصویری از او در لحظه بوسیدن فردی مبتلا به بیماری ایدز و کسب شهرت ابدی، بر خطری که در این کار وجود دارد، ارجح است. ناگهان هجوم افکار دیگری، او را از بوسیدن دهان فردی مبتلا به بیماری ایدز بازداشت, اینکه بوسیدن دهان بیمار، در واقع نه تنها رقیبی برای دوبرکه به حساب نمی آید، بلکه نتیجه کار، کاملا ناخوشایند است و جایگاه او را تا حد یک مقلد، دنباله رو، و زیردست کاهش می دهد و از آن گذشته، بعید نیست که انجام دادن چنین عمل شتابزده ای شهرت بیشتری را نصیب دوبرکه کند. بنابراین تنها از جای برخاست، لبخندی احمقانه زد، و هیچ عملی انجام نداد. شک و تردید در نشان دادن رفتاری مناسب، به شخصیت او لطمه زد، زیرا دوربین ها در آن لحظات حضور داشتند و در بخش اخبار شبانگاهی، همه مردم در سراسر فرانسه، آن چهار مرحله حیرت و سرگردانی و بی ارادگی را دیدند و در دل به او خندیدند. این امر برای برک، شکست بزرگی بود. ولی کودکانی که برای همسالان خود در سومالی کیسه برنج جمع آوری می کردند، به موقع به یاری او آمدند. شاید همین امر موجب شد که او با اغتنام فرصت، در هر محفلی این شعار زیبا را بارها تکرار کند که: «تنها کودکان در واقعیت محض زندگی می کنند!» برک به آفریقا رفت و در کنار دخترکی سیاهپوست و در حال احتضار که همه چهره او را مگس پوشانده بود، عکس گرفت. این عکس در سراسر دنیا نشان داده شد و شهرتی که برک از این طریق به دست آورد، بسیار بیشتر از شهرت کسب شده توسط دوبرکه با بوسه زدن بر دهان بیمار مبتلا به ایدز بود. دلیل آن هم این بود که کودک در حال احتضار، همواره ارزشی بیشتر از بزرگسالی در حال مرگ دارد. یعنی واقعیت مسلمی که دوبرکه در آن لحظات از آن غافل بود.