کتاب آشنایی با روبر برسون

«آشنایی با روبر برسون» عنوان کتابی است که ژان_میشل فرودون پیرامون یکی از بزرگ ترین کارگردانان سینمای فرانسه، یعنی روبر برسون، به نگارش درآورده است. روبر برسون در تاریخ سینما جایگاهی منحصربه فرد دارد. بسیارند کسانی که او را بزرگ ترین هنرمند در عالم سینما می دانند، اما تمرکز کتاب حاضر بر جایگاهی است که آثار او کسب کرده اند، آثاری که برای شمار بسیار زیادی از کارگردانان، با هر سبکی که داشته باشند، مرجعی مهم به شمار می رود و همین طور برای شمار بسیار زیادی از دوستداران سینما، کسانی که از این گذشته ممکن است سلائق بسیار گوناگونی داشته باشند. روبر برسون در رفیع ترین معنای واژه، ایده ی سینما را مجسم می کند. این ایده، که به تمام جنبه های سینما مربوط می شود سرتاسر دوره ها، کشورها و ژانرها را می پیماید. این ایده چنان قوی است که همچنین به عنوان مرجع برای هنرمندان و متفکرانِ دیگر رشته ها قابل استفاده است. این جایگاه بی بدیلی که برسون خیلی زود بدان دست یافت و از آن هنگام کاملاً پابرجا ماند، پیش از هر چیز ناشی از زیبایی تکان دهنده ی هریک از فیلم هایش است. سیزده فیلم بلند که بین سال های ۱۹۴۳ تا ۱۹۸۳ ساخته شده اند مجموعه آثاری تشکیل می دهند که انسجامی بی نظیر دارند. این آثار منحصربه فرد پیش از هر چیز عبارت اند از سیزده ماجراجویی در نگاه، عواطف و روح، سیزده اثری که باید با آزادی تمام یک به یک با آن ها روبه رو شد. هیچ چیز بی معناتر از آن نیست که اجازه دهیم هاله ای که حول برسون است مرعوبمان کند، هرچند که این هاله بسیار قوی و موجه باشد. این فیلم ها خیلی ساده داستان هایی را تعریف می کنند که مردمانی ساده از سر گذرانده اند. اما خود این داستان ها ساده نیستند. همان طور که در جیب بر گفته می شود، این داستان ها با پیچ وخم هایی عجیب مواجه می شوند و غالباً تراژیک اند. هیچ چیز در آن ها موجب دوری نمی شود، نه ارجاع فرهنگی شان و نه ارجاعات متعدد مذهبی شان. در سینمای برسون، زنان فوق العاده اند و بی نهایت زنانه هستند، حتی راهبه ها، قدیسه ها و زنان بزهکار؛ در سینمای برسون، مردان در نوری درونی می سوزند که آن ها را نجات می دهد یا تباهشان می سازد، اما در هر حال آن ها را فوق العاده زنده نگاه می دارد. در سینمای برسون احساسات قوی هستند، روابط میان اشخاص از جنبه ی کنشی است که صورت می گیرد، یعنی صورت ها و بدن های در حال عمل. اهمیت موتیف دست ها، که فیلم به فیلم ادامه دارد، گواهی برای این مدعاست. در فیلم های برسون پرسوناژها کارهایی انجام می دهند، خودشان عمل می کنند، در هر شرایطی سعی دارند هستی خود را در دست بگیرند.