نویسنده در این کتاب با رویکردی تاریخی ـ انتقادی به پیدایش و جایگاه دانش اسباب نزول و سیر تاریخی آن از آغاز تا دوران جدید می پردازد. وی سپس به ساختار روایات و بررسی توصیفی و آماری متون این روایات و اخبار، اشاره می کند. تاثیر اخبار اسباب نزول بر علوم قرآنی، از مباحث مهم کتاب است. نگارنده هم چنین به تاثیر اسباب نزول بر وحی، قرائت ها، نسخه ها و تفسیر می پردازد و در هریک از این حوزه ها به نقد روایات وارد می شود و در آن حوزه به جرح و تعدیل روایات و چگونگی شکل گیری این روایات در قوة خیال قصه پردازان واضعان می پردازد. کتاب مشتمل بر چهار فصل با عنوان های «دانش اسباب نزول، جایگاه، پیدایش و تدوین»؛ «تحلیل ساختار اسباب نزول»؛ «تاثیر اسباب نزول بر علوم قرآنی»؛ و «جنبة تحلیلی و تاریخی در اخبار اسباب نزول» است.