بعد از هجرت حضرت محمد صلی‌الله علیه و آله به مدینه بت‌پرستان جنگی ترتیب دادند تا مسلمانان را نابود کنند؛ نتیجه آن جنگ، شکست سخت بت‌پرستان بود؛ آن جنگ «بدر» نام داشت. یک سال بعد بت‌پرستان لشکری بزرگ با ۳۰۰۰ مرد جنگی، هزار شتر و دویست اسب تشکیل داده و برای انتقام جنگ بدر به مدینه لشکرکشی و در کناره دامنه کوه احد توقف کردند. فرستاده خدا با شنیدن خبر لشکرکشی پس از مشورت با یاران آماده دفاع شد و همراه هزار نفر از مسلمانان به سوی احد حرکت کرد. در میان راه ۳۰۰ نفر از افراد منافق و بی‌مسئولیت از جمع مسلمانان جدا شدند و عقب‌نشینی کردند؛ سرانجام حضرت با هفتصد تن از مسلمان و تنها با دو اسب به احد رفت.

رسول خدا لشکر را مرتب کرد؛ کوه احد پشت سر سپاه اسلام قرار گرفته بود؛ حضرت تعدادی از تیراندازان را بالای کوه عینین که سمت چپ احد بود قرار داد تا دشمنان نتوانند از آنجا سپاه را محاصره کنند؛ پیغمبر پیش از آغاز جنگ به تیراندازها تأکید کرد تا مراقب پشت سر مسلمانان باشند و به هیچ‌وجه جای خود در بالای کوه را ترک نکنند. ارتش بت‌پرستان نیز صف‌آرایی کرد. جنگ آغاز شد؛ در همان ابتدا با حمله برق‌آسای سپاه اسلام بت‌پرستان پابه‌فرار گذاشتند؛ مسلمانان از این پیروزی بسیار خوشحال بودند و شروع به جمع‌کردن غنیمت کردند؛ عده زیادی از محافظان و تیراندازانی که مسئول حفاظت از تنگه احد بودند برخلاف تأکید پیامبر محل نگهبانی خود را ترک کرده تا در جشن پیروزی شرکت کنند؛ در این هنگام یکی از فرماندهان ارتش دشمن به نام خالد بن ولید که با تعداد زیادی سوارکار در کنار کوه کمین کرده بود با دیدن آن تیراندازان بی‌مسئولیتی که محل نگهبانی خود را ترک کرده بودند فرصت را مناسب دید و از پشت، سپاه اسلام را دور زد و به آن‌ها حمله کرد.

فراری‌های دشمن نیز به جنگ برگشته و سپاه اسلام را محاصره کردند. به این ترتیب پیروزی مسلمانان به شکست تبدیل شد. در این نبرد به‌دلیل بی‌مسئولیتی چندنفر، ۷۴ تن از مسلمان از جمله حمزه عموی پیامبر به شهادت رسیدند و بسیاری از آنها از جمله رسول خدا صلی‌الله علیه و آله و امام علی علیه‌السلام نیز مجروح شدند.