اما این اصل کلی تازه اول ماجر است علاوه بر این پاداش به روش خاصی در روابط مربوط به رشد یادگیری خلاقیت و مسئولیت پذیری خلل ایجاد میکند و این خلل هم در روابط افقی ارتباط همسالان با یکدیگر و هم در روابط عمودی ارتباط با افرادی که جایگاه متفاوتی دارند مانند ارتباط معلم و دانش آموز کودک و هر یک از والدین کارمند و کارفرما روی می دهد.

هنگام پرداختن به موضوع ارتباط بین افراد شاغل یا دانش آموزان ابتدا باید این نکته را مدنظر قرار دهیم که همکاری صرفاً انجام تکالیف را دلپذیرتر نمی سازد بلکه در بسیاری موارد واقعاً شرط لازم و پیش نیاز کیفیت کار قلمداد می شود. همواره شمار بیشتری از معلمان و مدیران به این حقیقت اذعان میکنند که کیفیت برتر اغلب محصول کار گروهی است؛ در گروهی که عملکردش درست است منابع و امکانات تقسیم می شود تبادل دانش و مهارت صورت میگیرد و افراد تشویق می شوند نهایت تلاش خود را به کار بندند.

برعکس پاداش در کلام جون ال پیرس (۱) روان شناس سازمانی، اصولاً بر این فرض نادرست استوار است که کارایی یک سازمان ناشی از مجموع عملکرد جداگانه افراد است؛ دیدگاهی کاهشی که ماهیت و ارزش تعامل گروهی را نادیده میگیرد. یکی از پیامهای اصلی که معلمان طرفدار پاداش و تنبیه به دانش آموزان خود القا می کنند این شعار تكراری قدیمی است من میخواهم آنچه را که تو میتوانی انجام بدهی ببینم نه آن چیزی را که همسایه ات [ = بغل دستی ات انجام میدهد اما با وجود شواهد قابل ملاحظه ای که نشان میدهند کیفیت یادگیری دانش آموزان در گروههای به دقت تشکل یافته به مراتب حتی بالاتر از کار انفرادی باهوش ترین آنهاست، باز این آموزه فردگرایی همچنان بر قوت خود باقی است به نقل از دو روان شناس آموزشی همه ما در جمع باهوش تر از افراد دیگر به طور انفرادی هستیم.