کتاب حاضر درباره انگیزه ها و پیامدهای مداخله ارتش سرخ و کمونیست های ایرانی و قفقازی روسی از ورود به گیلان و همکاری با نهضت جنگل نوشته شده است. این مطالعه نشان می دهد که مداخله ارتش سرخ و کمونیست ها در گیلان برای گسترش سلطه شوروی بر تمام ایران و نیز در سایر مناطق اطراف جماهیر شوروی یعنی آسیای میانه، افغانستان، هند، عثمانی و اروپای شرقی با استفاده از اوضاع نابسامان پس از پایان جنگ جهانی اول بوده است. در این مسیر نحوه شکل گیری «قرارداد ۱۹۲۱» ایران و شوروی؛ چگونگی عملیات کمونیست های روس ـ قفقاز به رهبری «احسان الله خان» برای فتح تهران؛ چگونگی کودتای احسان الله خان علیه «کوچک خان»؛ برنامه کمونیست شوروی برای تبدیل ترکیب جدید به قلمرو تخت سلطه؛ چگونگی وسوسه کوتاه مدت «لنین» برای تبدیلِ خراسان به یک جمهوری شوروی با استفاده از قیام «کلنل محمدتقی خان پسیان» و.... مورد مطالعه قرار گرفته است.